चालू घडामोडी: Current Affairs 06 November 2026

Current Affairs 06 November 2026. Daily Current Affairs in Marathi for MPSC, UPSC and other competitive exams.

चालू घडामोडी 06 नोव्हेंबर 2026. स्पर्धा परीक्षांसाठी महत्त्वाच्या असलेल्या 06 नोव्हेंबर 2026 च्या दिवसभरातील प्रमुख घडामोडी — संरक्षण, शासन, ऊर्जा, पर्यावरण, विज्ञान आणि संशोधन या क्षेत्रांतील 8 महत्त्वाच्या बातम्या मराठीत. www.majhinaukari.online/current-affairs-06-november-2026/

Post Date: 6 Nov 2026

Last Update: 6 Nov 2026

चालू घडामोडी: Current Affairs 06 November 2026

www.MajhiNaukari.online

1. अग्निपथ योजनेत मोठा बदल — 75% अग्निवीरांना दोन वर्षांची सेवा-मुदतवाढ
केंद्रीय मंत्रिमंडळाने ‘अग्निपथ’ योजनेत महत्त्वपूर्ण सुधारणांना मंजुरी दिली आहे. या निर्णयानुसार, सुरुवातीला नियमित सेवेसाठी निवड न झालेल्या 75 टक्के अग्निवीरांना दोन वर्षांची सेवा-मुदतवाढ दिली जाणार आहे. तसेच, या अग्निवीरांना सशस्त्र दलांच्या नियमित केडरमध्ये सामावून घेण्याचा मार्गही खुला करण्यात आला आहे.

2. फास्ट ट्रॅक विशेष न्यायालये आणि पोक्सो न्यायालये आणखी पाच वर्षे सुरू राहणार
केंद्रीय मंत्रिमंडळाने ‘फास्ट ट्रॅक स्पेशल कोर्ट्स’ (FTSCs) — ज्यामध्ये विशेष ‘पोक्सो’ (POCSO) न्यायालयांचाही समावेश आहे — या केंद्र पुरस्कृत योजनेला (CSS) आणखी पाच वर्षे सुरू ठेवण्यास मंजुरी दिली आहे. ही मुदतवाढ आर्थिक वर्ष 2026-27 ते आर्थिक वर्ष 2030-31 या कालावधीसाठी लागू राहणार आहे.

3. ग्रिड-स्तरीय ऊर्जा साठवणुकीसाठी VGF योजना — ₹14,500 कोटींचे सहाय्य
केंद्रीय मंत्रिमंडळाने ‘ग्रिड-स्केल एनर्जी स्टोरेज सिस्टम्स’च्या (ऊर्जा साठवण प्रणाली) विकासासाठी ‘व्हायबिलिटी गॅप फंडिंग’ (VGF) योजनेला मंजुरी दिली आहे. आर्थिक वर्ष 2026-27 ते आर्थिक वर्ष 2030-31 या कालावधीसाठी एकूण 14,500 कोटी रुपयांचे आर्थिक सहाय्य या योजनेअंतर्गत दिले जाणार आहे. यामुळे भारतात अक्षय ऊर्जेचे एकत्रीकरण, ग्रिडची स्थिरता आणि दीर्घकालीन ऊर्जा सुरक्षा बळकट होण्यास मदत होईल.

4. प्रमुख खनिज प्रक्रियेला चालना देण्यासाठी CAPEX सहाय्य योजना
केंद्रीय मंत्रिमंडळाने प्रमुख खनिजांच्या प्रक्रियेला प्रोत्साहन देण्यासाठी भांडवली खर्च सहाय्य (CAPEX Support) योजनेला मंजुरी दिली आहे. भारतातील देशांतर्गत प्रक्रिया क्षमता वाढवणे, आयातीवरील अवलंबित्व कमी करणे आणि प्रमुख खनिजांच्या पुरवठा साखळीची सुरक्षा वाढवणे हा या योजनेचा उद्देश आहे.

5. BOB-NOR लाँच — भारतासह चार देशांचा सागरी संशोधन उपक्रम
भारत, श्रीलंका, बांगलादेश आणि मालदीव या देशांनी 5 नोव्हेंबर 2026 रोजी कोची येथे ‘बे ऑफ बंगाल नेटवर्क ऑफ ओशन रिसर्चर्स फॉर फिशरीज’ (BOB-NOR) लाँच केले. या जाळ्याचे समन्वय ‘बे ऑफ बंगाल प्रोग्राम इंटर-गव्हर्नमेंटल ऑर्गनायझेशन’ (BOBP-IGO) यांच्याकडून केले जात आहे.

6. लघुग्रह ‘2026 QQ8’ काही काळ पृथ्वीचा ‘मिनी-मून’ बनला
एप्रिल 2026 च्या उत्तरार्धात ‘2026 QQ8’ नावाचा लघुग्रह पृथ्वीच्या कक्षेत प्रवेश केल्यामुळे तो काही काळासाठी ‘लघु-चंद्र’ (mini-moon) बनला होता. हंगेरियन खगोलशास्त्रज्ञ क्रिस्तियन सार्नेस्की यांनी 20 ऑगस्ट रोजी सर्वप्रथम त्याचा शोध लावला होता. युनिव्हर्सिटी ऑफ हवाईच्या 2.2-मीटर दुर्बिणीद्वारे आणि लोवेल डिस्कव्हरी टेलिस्कोपद्वारे केलेल्या निरीक्षणांनंतर ‘मायनर प्लॅनेट सेंटर’ने 29 ऑक्टोबर रोजी हा लघुग्रह नैसर्गिक खगोलीय वस्तू असल्याचे निश्चित केले.

7. 2026 मधील अंटार्क्टिक ओझोन छिद्र 48 वर्षांतील सातवे सर्वात मोठे
नासा (NASA) आणि नॅशनल ओशनिक अँड ॲटमॉस्फेरिक ॲडमिनिस्ट्रेशन (NOAA) यांनी 04 नोव्हेंबर 2026 रोजी दिलेल्या माहितीनुसार, 2026 मधील अंटार्क्टिक ओझोन छिद्र हे गेल्या 48 वर्षांच्या निरीक्षणांमधील सातवे सर्वात मोठे छिद्र होते. अत्यंत तीव्र आर्क्टिक व्हॉर्टेक्ससह (arctic vortex) इतर टोकाच्या हवामान परिस्थितींमुळे हे छिद्र इतके मोठे झाले होते, असे त्यांनी सांगितले.

8. आसाम-मेघालयच्या जंगलांत नवीन सपुष्प वनस्पती ‘डिस्पोरम कामाखासिएन्स’ आढळली
आसाम आणि मेघालयच्या जंगलांत ‘डिस्पोरम कामाखासिएन्स’ (Disporum kamakhasiense) नावाची एक नवीन सपुष्प वनस्पती आढळल्याचे संशोधकांनी जाहीर केले आहे. याबाबतचे निष्कर्ष 4 आणि 5 नोव्हेंबर 2026 रोजी ‘नोवोन’ (Novon) या वनस्पतिशास्त्रीय नियतकालिकात प्रकाशित झाले आहेत.

Current Affairs 06 November 2026 – Frequently Asked Questions (FAQ)

1. अग्निपथ योजनेत कोणता मोठा बदल करण्यात आला आहे?
केंद्रीय मंत्रिमंडळाने अग्निपथ योजनेत सुधारणांना मंजुरी दिली असून, नियमित सेवेसाठी सुरुवातीला निवड न झालेल्या 75% अग्निवीरांना दोन वर्षांची सेवा-मुदतवाढ दिली जाणार आहे. तसेच त्यांच्यासाठी सशस्त्र दलांच्या नियमित केडरमध्ये सामावून घेण्याचा मार्ग खुला करण्यात आला आहे.

2. फास्ट ट्रॅक विशेष न्यायालयांची योजना किती काळ वाढवण्यात आली?
विशेष ‘पोक्सो’ (POCSO) न्यायालयांसह ‘फास्ट ट्रॅक स्पेशल कोर्ट्स’ (FTSCs) ही केंद्र पुरस्कृत योजना आणखी पाच वर्षांसाठी — आर्थिक वर्ष 2026-27 ते 2030-31 — सुरू ठेवण्यास मंजुरी देण्यात आली आहे.

3. ग्रिड-स्तरीय ऊर्जा साठवणुकीसाठी VGF योजनेत किती निधी आहे?
‘व्हायबिलिटी गॅप फंडिंग’ (VGF) योजनेअंतर्गत आर्थिक वर्ष 2026-27 ते 2030-31 या कालावधीसाठी एकूण ₹14,500 कोटी रुपयांचे सहाय्य दिले जाणार आहे.

4. BOB-NOR म्हणजे काय?
BOB-NOR म्हणजे ‘बे ऑफ बंगाल नेटवर्क ऑफ ओशन रिसर्चर्स फॉर फिशरीज’ — भारत, श्रीलंका, बांगलादेश आणि मालदीव यांनी 5 नोव्हेंबर 2026 रोजी कोची येथे सुरू केलेले मत्स्यव्यवसायावरील सागरी संशोधकांचे जाळे. याचे समन्वय BOBP-IGO यांच्याकडून केले जात आहे.

5. स्पर्धा परीक्षांसाठी रोजची चालू घडामोडी कोठे वाचाव्यात?
दररोजच्या चालू घडामोडी व नोकरीच्या जाहिरातींसाठी आमच्या होमपेजला भेट द्या; UPSC भरती, Indian Army TES भरती, ISRO SDSC SHAR Apprentice भरती व GATE 2027 यांसारख्या भरत्यांची माहितीही येथे मिळते.

Tags: Current Affairs 06 November 2026, Daily Current Affairs, चालू घडामोडी, MPSC Current Affairs, UPSC Current Affairs, Daily News Marathi.